Bir e-ihracat siparişi müşteriye ulaştıktan sonra iade edilebilir, yabancı depoya dönebilir veya yeniden satışa hazırlanabilir. Bu hareketler satış, stok ve ödeme raporlarına farklı zamanlarda yansır. Destek hazırlığında ilk satışın varlığını göstermek kadar işlemin son durumunu açıklamak da önemlidir.

Bu rehber, e-ihracat destekleri araştıran şirketlerin iade edilen ürün ve buna bağlı kesintileri nasıl izleyebileceğini anlatır. Yurt dışı depolama, sipariş karşılama ve pazarlama hizmetlerinin destek koşulları ayrı değerlendirilir. İç kayıt düzeni, resmî başvuru veya gümrük işlemi yerine geçmez.
Siparişin satış ve stok durumlarını ayrı tutun
“İade edildi” tek başına ürünün nerede olduğunu anlatmaz. Müşteri iade talebi açmış olabilir; ürün depoya ulaşmamış olabilir; depoya gelen ürün yeniden satılabilir veya satışa uygun bulunmayabilir. Bu durumlar için ayrı kayıtlar kullanın. Ticari iade kararıyla fiziksel stok hareketi birbirinden kopmamalıdır.
E-ihracat destekleri için hazırlık yapan ekip sipariş kimliği, ürün kodu ve iade referansını ilişkilendirebilir. Aynı ürünün yeni siparişle yeniden satılması halinde ilk satışın kaydını silmeyin. Eski ve yeni sipariş arasında stok hareketinin açıklanabilir olması gerekir.
Müşteri iadesiyle platform düzeltmesini eşleştirin
Ödeme kuruluşu müşteri iadesini ilk tahsilattan farklı dönemde mahsup edebilir. Komisyonun bir bölümü geri verilebilir veya başka kesinti oluşabilir. Bu nedenle banka hesabına gelen net tutarı tek başına satış performansı kabul etmeyin. İlgili dönem raporunda her kesintinin niteliğini okuyun.
Varsayımsal olarak 10 siparişte toplam 200 avro satış, daha sonra iki sipariş için toplam 40 avro iade gerçekleşsin. İade sonrası basit satış farkı 160 avrodur. Platform giderleri, vergiler ve başka hareketler ayrıca incelenir. Bu aritmetik, resmî ihracat veya destek hesabı değildir; farklı raporların neden mutabakat gerektirdiğini gösterir.
| Takip alanı | İç kayıt | Kontrol sorusu |
|---|---|---|
| Müşteri işlemi | Sipariş ve iade referansı | Hangi satış değişti? |
| Ürün hareketi | Depo kabul ve durum kaydı | Ürün nerede ve satılabilir mi? |
| Ödeme | İade ve kesinti satırları | Net aktarım nasıl oluştu? |
| Hizmet | Depo veya işlem faturası | Hangi iş için bedel doğdu? |
| Başvuru | İlgili gider ve dönem | Değişikliğin dosyaya etkisi var mı? |
İade işleme giderini ilk gönderimden ayrı görün
Depo kabulü, kalite kontrolü, yeniden ambalajlama ve başka işler farklı hizmet kalemleri oluşturabilir. Bir faturada “lojistik” yazması bütün hizmetlerin aynı kapsamda olduğunu göstermez. Sağlayıcıdan alınan ayrıntılı raporla sipariş veya ürün hareketleri arasında bağ kurun.
Güncel e-ihracat mevzuatındaki gider, sağlayıcı ve diğer koşulları harcama türüne göre inceleyin. Bir hizmetin ticari olarak gerekli olması otomatik destek uygunluğu sağlamaz. Bakanlığın genelge ekleri sayfasında sağlayıcı listeleri ve diğer kaynaklar bulunur; geçmiş tarihli bir listeyi yeni dönem için sürekli geçerli kabul etmeyin.
Reklam sonucunu iade sonrası satışla da değerlendirin
Bir kampanyanın çok sayıda sipariş getirmesi, bu siparişlerin tamamının kalıcı satışa dönüştüğünü göstermez. İade oranını ürün ve ülke bazında izlemek beden, kalite, açıklama veya teslim beklentisi sorunlarını fark etmeyi sağlayabilir. Sebep verisi yoksa yalnız yüksek iade oranından kesin teknik sonuç çıkarmayın.
E-ihracat tanıtım projesi araştırması bu ticari analizden ayrı bir destek incelemesidir. Kampanya hedefi ve gideri açık tanımlanmalıdır. E-ihracat tanıtım projesi için hazırlanmış bütçenin, platform raporundaki bütün kesintileri aynı gider türü sayması doğru değildir.
Fiziksel dönüşle mali düzeltmeyi ayrı süreçlerde ele alın
Ürünün yurt dışındaki depoda kalması, Türkiye'ye dönmesi veya başka işlem görmesi farklı gümrük ve mali sorular doğurabilir. İade hareketini yalnız müşteri hizmetleri ekranında kapatmayın. Yetkili mali ve dış ticaret ekiplerine ürünün gerçek hareketini ve belgelerini iletin.
İhracatta KDV iadesi veya ihraç kayıtlı teslim KDV araştırması varsa işlem değişikliğinin etkisi uzmanlarca incelenmelidir. Bu rehber belirli bir iadenin beyan yöntemini tarif etmez. Önemli olan fiziksel ürün, satış düzeltmesi ve resmî işlem kayıtlarının aynı olayı tutarlı biçimde açıklamasıdır.
Başvuruyu etkileyebilecek değişikliği kayıt altında tutun
Bir gider veya satış verisi başvuru dosyasında kullanıldıktan sonra değişmişse ilgili resmî süreçte bildirim veya düzeltme gerekip gerekmediğini öğrenin. İlk tabloyu silerek yalnız yeni toplamı saklamak, değişikliğin açıklanmasını zorlaştırır. Eski sürüm, yeni sürüm ve değişiklik nedeni birlikte tutulabilir.
Pazara giriş rapor desteği veya başka pazar geliştirme işleri de varsa araştırmanın hangi sorunu çözmeye yönelik olduğunu belirtin. Yüksek iadeyi yalnız daha fazla reklamla karşılamak yerine ürün ve operasyon nedenlerini değerlendirin. Destek araştırması, işletmenin ticari iyileştirme planını tamamlamalıdır.
HibeRaporu ile e-ihracat işlemlerini doğru sınıflandırın
Hibe Raporu panelinde çevrim içi satış modelini, hedef pazar ve hizmet ihtiyacını açıklayarak devlet destekleri uygunluk analizi hazırlayabilirsiniz. Sipariş, depo ve reklam ihtiyaçlarını aynı genel gider olarak tanımlamak yerine ayrı anlatın.
HibeRaporu ihracat kataloğunda güncel kaynaklara ilerleyin. Hazırlanan devlet destekleri raporu, e-ihracat destekleri için hangi veri ve koşulların doğrulanacağını gösterebilir. İade sonrası kayıtların güncel tutulması hem ticari kararları hem başvuru hazırlığını daha sağlam hale getirir.
Kaynaklar ve güncellik
Kaynak listesi 11 Kasım 2026 tarihli taslağa aittir. Erişim kontrolü, kaynağın bütün hükümlerinin güncellik onayı değildir; başvurudan önce yürürlükteki sürüm ve ilgili dönem doğrulanmalıdır. Aşağıdaki bağlantılardan güncel metni ve eklerini inceleyin. Sayısal örnekler ayrıca belirtilmedikçe tamamen varsayımsaldır.
İade edilen sette bir parça eksikse stok nasıl açılır?
Üç parçalı bir mutfak setinin müşteri iadesinde iki parçası sağlam, kapağı eksik gelsin. Depocu paketi tek barkodla okuduğunda sistem satışa hazır bir set ekleyebilir. Bu seti yeniden siparişe açmadan önce iade kabul kaydına bulunan parçaları ve tamamlanması gereken bileşeni yazın. Ekibin e-ihracat destekleri için incelediği satış raporunda müşteri iadesi kapanmış olsa da stok sorumlusu tamir, eksik parçayı ekleme veya ayırma kararını ayrıca vermelidir. Bir sonraki sayımda sağlam iki parça ile satılabilir tam set böylece ayrı görünür.
