TÜBİTAK sanayi destekleri arasında seçim yaparken önce Ar-Ge çalışmasını kimin yürüteceğini, şirketinizin niteliğini ve proje çıktısının kime hizmet edeceğini belirleyin. Şirketin kendi geliştirme projesi, müşteri siparişine dayalı çalışma ve üniversiteyle yürütülecek proje farklı destek modellerine yönelir. En yüksek destek oranını aramak, uygun programı belirlemek için yeterli değildir.
HibeRaporu ekibiyle Ar-Ge programınızı değerlendirin. Şirket belgelerini ve proje hazırlığını inceliyor; uygun program araştırması, eksiklerin tamamlanması, dosya hazırlanması ve başvuru takibinde sizinle ilerliyoruz. Teknik içerik, şirketinizin gerçek çalışmasına ve proje ekibinin katkısına dayanmalıdır.
Önce proje niteliğini ve şirket koşullarını kontrol edin
TÜBİTAK KOBİ destekleri araştırmasına şirketin ölçeği, hukuki statüsü, Türkiye'deki yerleşikliği ve önceki proje geçmişiyle başlayın. Bir programın adında “sanayi” bulunmasını bütün işletmelerin başvurabileceği şeklinde yorumlamayın. Program sayfası, uygulama esasları ve geçerli çağrı dokümanını birlikte okuyun.
Projenin teknik araştırma içeriği de başvurucu uygunluğundan ayrı değerlendirilir. Hazır makine alımı veya bilinen bir sistemin kurulumu ağırlıktaysa önce ihtiyacı yeniden tanımlayın. Ar-Ge niteliği taşıyan projeler rehberimiz, teknik belirsizlik ve araştırma yaklaşımı açısından başlangıç kontrolü sunar.
İlk toplantıda şu üç sorunun cevabı aynı olmalıdır: Projeyi kim geliştirecek, çıktıyı kim kullanacak, gideri kim üstlenecek? Bu roller net değilse program seçimiyle birlikte bütçe ve işbirliği yapısı da belirsiz kalır.
1501 ve 1507 arasında nasıl düşünmelisiniz?
1507 KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı, KOBİ'lerin teknoloji geliştirme ve sistematik proje yürütme kabiliyetini güçlendirmeyi amaçlar. 1501 Sanayi Ar-Ge programı da şirketlerin proje esaslı araştırma ve yenilik çalışmalarına yöneliktir. Güncel başvuru çerçevesinde her ikisinde KOBİ ölçeğinde, Türkiye'de yerleşik sermaye şirketi koşulu bulunur.
İki seçenek arasında yalnız proje adının büyüklüğüne göre karar vermeyin. Proje süresi, bütçe kapsamı, geçmiş destekler, ortaklı başvuru hükümleri ve çağrıya özel sınırlar farklılaşabilir. Başlangıç programına uygunluğu varsaymadan şirketin destek geçmişini kontrol edin.
Her iki modelde de şirketin teknik katkısı önemlidir. Güncel çağrı dokümanları, Ar-Ge katkısı bulunmayan veya sınırlı olan ve çalışmaları dışarıdan alınan hizmete bırakan projeler bakımından kritik değerlendirmeler içerir. Dosya yazım hizmetini, şirketin araştırma ekibinin yerine geçen bir faaliyet olarak düşünmeyin.
Siparişe dayalı Ar-Ge desteği ne zaman araştırılır?
1707 Siparişe Dayalı Ar-Ge çağrısı, çözüm ihtiyacı olan müşteri kuruluş ile geliştirmeyi yapacak tedarikçi KOBİ'yi bir araya getirir. Müşteri kuruluş KOBİ veya büyük ölçekli olabilir; tedarikçinin KOBİ niteliği ve tarafların sermaye şirketi koşulları ayrıca kontrol edilir.
Bu model sıradan ürün satın alma desteği değildir. Tedarikçi Ar-Ge çalışmasını yürütürken müşteri, projenin hedeflerine uygun ilerlemesini izler ve maliyetlere eş finansman katkısı sağlar. Çıktının ticarileşme yaklaşımı da hazırlık dosyasının parçasıdır.
TÜBİTAK'ın müşteri kuruluş şartları incelenirken taraflar arasındaki ilişki durumunu atlamayın. Çağrıda ilişkili kişi kapsamındaki kuruluşların aynı projede müşteri ve tedarikçi olmasına ilişkin sınırlama vardır. Ortaklık yapısı, görev dağılımı, katkılar ve çıktı üzerindeki hakları işbirliği hazırlığında açıklaştırın.
Üniversiteyle geliştirme için 1505'i ayırın
1505 Üniversite-Sanayi İşbirliği Destek Programı, üniversite ve ilgili araştırma kuruluşlarındaki bilgi birikiminin şirket ihtiyacına yönelik ürün veya sürece dönüştürülmesini hedefler. Müşteri şirket ile yürütücü kuruluş birlikte başvurur; yürütücü rolü üniversite, araştırma altyapısı veya ilgili kamu araştırma kuruluşundadır.
Bu yapıyı şirketin herhangi bir laboratuvardan test hizmeti almasıyla eş tutmayın. Kimin araştırmayı yürüteceği ve proje sonuçlarının Türkiye'de uygulanmasına ilişkin taahhüt önemlidir. İşbirliği sözleşmesi, tarafların finansman katkısı ve proje kapsamı başvuru hazırlığında birlikte ele alınmalıdır.
Bir akademisyenin görüşüne başvurmuş olmak, tek başına 1505 modelinin kurulduğunu göstermez. İhtiyacı tanımlayan müşteri şirket ile çalışmayı yürütecek kurumun görev ve sorumlulukları somut olmalıdır.
TÜBİTAK proje bütçesi hazırlama yaklaşımı
TÜBİTAK programlarının desteklenen giderler listesinde personel, malzeme, ekipman, yazılım veya dış hizmet başlıkları bulunabilir; ancak kapsam ve koşullar programa göre değişir. Bir giderin listede yer alması, teklif edilen tutarın tamamının kabul edileceği anlamına gelmez. Faaliyetle bağlantısını ve hangi kuruluşun gideri olduğunu gösterin.
Bütçeyi hazırlarken şu kontrol sırasını kullanabilirsiniz. Bu liste resmî başvuru formunun yerine geçmez:
- İş paketi: Harcama hangi araştırma adımı veya doğrulama çalışması için gerekiyor?
- Sorumlu taraf: Gider şirketin, tedarikçinin veya yürütücü kuruluşun hangi görevine ait?
- Hesap dayanağı: Personel süresi, miktar ve teklif hangi kayıtla açıklanıyor?
- Finansman: Kuruluş katkısı, destek dışındaki tutar ve ödeme zamanlaması nasıl karşılanacak?
- Kanıt: Uygulama sırasında teknik gerçekleşme ve mali belgeler nasıl eşleştirilecek?
1707'de müşteri ve tedarikçinin desteklenebilecek giderleri aynı değildir. Çağrıdaki gider ayrımını bütçeye taşıyın; bütün harcamaları tek kuruluşun satırında toplamayın. Kaynak planlaması için bütçe ve nakit akışı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Temsili örnek: Aynı ihtiyaç, farklı proje yapısı
Bir üreticinin yeni bir sensör çözümüne ihtiyacı olduğunu düşünelim. Bu örnek gerçek müşteri sonucu değildir. Şirket kendi teknik ekibiyle geliştirme yapacaksa şirket içi Ar-Ge modellerini araştırır. Çözümü başka bir KOBİ geliştirecek ve üretici müşteri olarak katkı sağlayacaksa sipariş modeli ayrıca incelenebilir.
Üniversitedeki bilgi birikimi yürütücü kurum üzerinden ürüne dönüştürülecekse üniversite-sanayi yapısı gündeme gelebilir. Aynı teknik hedef, farklı roller nedeniyle farklı program koşullarına tabi olabilir. Hiçbir seçenek bu kısa örnekle otomatik uygun hale gelmez.
TÜBİTAK proje başvuru şartlarını takvimle birlikte okuyun
TÜBİTAK Ar-Ge programı seçimi tamamlanırken güncel çağrı metnini ve PRODİS yönlendirmelerini kontrol edin. Kuruluş bazlı ön kayıt ile proje gönderimini ayrı adımlar olarak planlayın. Gerekli yetkiler, imza işlemleri, ekler ve ortak kuruluş hazırlığını son güne bırakmayın; dosyanın yazılması tek başına başvurunun gönderildiği anlamına gelmez.
HibeRaporu ile TÜBİTAK dosyanızın hazırlığını planlayın. Belgelerin kontrolü, eksiklerin tamamlanması, uygun programın dosyası ve başvuru-sonuç takibinde ekibimizle ilerleyebilirsiniz. Destek kararı ve kabul edilen kapsam ilgili kurumun değerlendirmesine bağlıdır.