Öğrenci projesi hazırlığında ilk karar, bir form bulmak yerine araştırma sorusunu netleştirmektir. Proje sonunda hangi bilgi elde edilecek, hangi yöntem kullanılacak ve sonuç hangi kayıtla gösterilecek? Sanayiyle çalışma varsa bunun araştırma içindeki rolü ayrıca açıklanmalıdır.
TÜBİTAK 2209-A başvurusu ile TÜBİTAK 2209-B sanayi projesi araştırması aynı hazırlık dosyasından başlayabilir; ancak programların amaçları, koşulları ve onay adımları ayrı incelenmelidir. Güncel kaynaklar 2209-A program sayfası ve 2209-B program sayfasıdır.
Araştırma sorusunu teslim edilecek üründen ayırın
Bir yazılım, cihaz veya rapor projenin çıktısı olabilir. Araştırma sorusu ise bu çıktının hangi bilgi ihtiyacını yanıtlayacağını gösterir. Yalnız “uygulama geliştirilecek” demek yöntemi ve değerlendirmenin nasıl yapılacağını açıklamaz.
Sanal bir öğrenci ekibi üretim verilerindeki hatalı kayıtları belirleyen bir yöntem araştırıyor olsun. Ekibin sorusu, belirli veri koşullarında hangi yaklaşımın daha tutarlı sonuç verdiği olabilir. Yazılım bu karşılaştırmayı yapmak için kullanılan araçtır. Bu örnek gerçek bir proje sonucu veya kurumca uygun bulunmuş bir öneri değildir.
TÜBİTAK 2209-A başvurusu için hazırlanan metinde araştırma sorusu, yöntem ve beklenen bilgi birbirini izlesin. Sonuç henüz elde edilmemişse başarılı test yapılmış gibi yazmayın. Planlanan çalışmayı gerçekleşmiş çalışma olarak sunmak araştırmanın izlenebilirliğini bozar.
Sanayi sorununu araştırılabilir bir soruya dönüştürün
TÜBİTAK 2209-B sanayi projesi araştırmasında işletmenin günlük sorunu ile öğrencinin yapacağı araştırma arasındaki bağlantıyı kurun. İşletmenin bir yazılıma veya rapora ihtiyaç duyması tek başına araştırmanın yöntemini tanımlamaz.
İşletme hangi veri veya uygulama ortamını sağlayacak? Ekip hangi veriye erişebilecek? Çalışmanın sonucunu kim ve hangi ölçütle değerlendirecek? Bunları başlangıçta konuşmak, proje ortasında erişilemeyen veri nedeniyle planın işlemez hale gelmesini önler.
2209-B sayfasındaki sanayi kuruluşu tanımını ayrıca kontrol edin. Her ticari işletmenin aynı program tanımına girdiğini varsaymayın. TÜBİTAK 2209-B sanayi projesi için kurumun güncel çağrısı ve bilgi notu birlikte okunmalıdır.
Öğrenci ve danışman görevlerini somutlaştırın
Çalışmayı haftalık görev listesine bölmeden önce yöntem üzerinde anlaşın. Öğrencinin yürüteceği işler, danışmanın değerlendireceği noktalar ve varsa sanayi tarafının sağlayacağı girdiler belli olsun. Bir kişiye “genel destek” görevi vermek yerine hangi teslimin beklendiğini yazın.
| İş | Sorumluluk | Kontrol kaydı |
|---|---|---|
| Araştırma tasarımı | Soruyu ve yöntemi netleştirme | Yöntem notu |
| Veri hazırlığı | Kullanılabilir veriyi belirleme | Veri kapsamı ve izin kaydı |
| Uygulama | Planlanan çalışmayı yürütme | Tarihli çalışma günlüğü |
| Değerlendirme | Sonucu başlangıç ölçütüyle karşılaştırma | Analiz ve sınırlılıklar |
| Raporlama | Gerçekleşeni açıklama | Son sürüm ve ekler |
Bu tablo resmî form değildir. Proje ekibinin iş paylaşımı için editöryal örnektir. Kişisel veya kuruma özel veriler kullanılacaksa erişim, izin ve gerekli etik süreçleri üniversiteniz ve ilgili kurumlarla değerlendirin.
Bütçeyi yöntemin ihtiyacından türetin
Sarf, ekipman veya hizmet ihtiyacını araştırmadaki işle ilişkilendirin. Kullanılacak malzemenin neden gerektiğini ve mevcut olanakların neden yeterli olmadığını açıklayın. Program sayfasında yer alan güncel gider kapsamını kontrol etmeden her proje giderini destek bütçesine yazmayın.
TÜBİTAK 2209-A başvurusu için hazırlanan bir gider tablosunu başka programa aktarırken kapsamı yeniden değerlendirin. Giderin bilimsel çalışmaya yararlı olması ile ilgili programda desteklenebilir olması farklı sorulardır.
Bütçe tahminlerini tarihleyin. Teklif alındıysa kapsamını saklayın; henüz alınmadıysa kesinleşmiş fiyat gibi göstermeyin. Proje ihtiyacını destek üst sınırını doldurmak için büyütmek yerine gerçek yöntem gereksinimine bağlı tutun.
Onay takvimini proje yazım takviminden ayrı tutun
Program sayfalarında gösterilen başvuru ve onay aşamalarını güncel çağrıya göre okuyun. Danışmana son gün metin göndermek, gerekli kontrol ve onayların tamamlanacağını garanti etmez. İç teslim hedeflerini resmî tarihlerden önce planlayın.
Güncel 2209-B sayfası çevrim içi başvuru içeriği ve onay adımları için ayrı açıklamalar içerir. Daha önce kullanılan dosya yükleme yöntemini yeni dönemde otomatik geçerli saymayın. Elektronik işlem sonunda görünen durumu ve tamamlanan onayları kaydedin.
Program araştırmasını işletme desteklerinden ayrı değerlendirin
HibeRaporu program kataloğunda farklı araştırma ve işletme desteklerini inceleyebilirsiniz. Bir öğrenci projesi, şirket adına yürütülen Ar-Ge başvurusu ve sanayi doktora iş birliği farklı amaç ve başvuru yapıları taşıyabilir. TÜBİTAK 2244 sanayi doktora araştırmasını 2209-B'nin alternatif adı gibi değerlendirmeyin; kendi resmî kaynağından inceleyin.
Hibe Raporu ekibiyle destek araştırmanızın kapsamını konuşun. Akademik yöntemin uygunluğu ve üniversite içi süreçler için danışmanınızın ve ilgili birimlerin yönlendirmesini esas alın. Hibe Raporu ön değerlendirmesi akademik onay veya TÜBİTAK kararı değildir.
Kaynak ve kapsam
Kaynak kontrolü: 11 Kasım 2026. TÜBİTAK 2209-A ve 2209-B program sayfaları incelenmiştir. Tarihler, tutarlar ve onay adımları değişebileceği için bu yazı sabit bir başvuru takvimi yayımlamaz. Sanal veri örneği ve görev tablosu editöryal öneridir.
Üretim hattındaki gözlemi bir öğrenci dönemine sığdırmak
Bir öğrenci grubu üretim hattında fireyi azaltmak istiyor, ancak yalnız salı vardiyasına girebiliyorsa araştırma sorusunu bütün fabrikayı kapsayacak şekilde yazmak zordur. TÜBİTAK 2209-B sanayi projesi hazırlığında tek ürün ve tek vardiya için gözlenebilecek adımı seçin. Sonuç tablosunda duruş süresiyle hatalı parça adedini ayrı ölçün. Diğer vardiyaların neden aynı sonucu vereceğini gösterecek veri yoksa raporu bu sınırla teslim edin.
