Mevcut tesisine hat ekleyen bir işletmeyseniz önce yatırımın başlangıç tarihini, o işyerinin SGK sicil numarasını ve tamamlama vizesi yapılmış teşvik belgesindeki istihdam bilgilerini bulun. Sonra yatırım öncesindeki çalışan ortalamasını destekten yararlanacağınız ayın bildirimiyle karşılaştırın. Komple yeni bir tesis kurduysanız hesap farklı başlar. Bu durumda belge kapsamındaki yatırımın sağladığı istihdamı esas alırsınız. Her iki durumda da belgedeki sınır ve ilgili ayın prim koşulları sonucu etkiler.
Yatırımın türü hangi çalışanların hesaba gireceğini nasıl belirler?
9903 sayılı Karar’ın 18. maddesi, komple yeni yatırımlarda yatırımın sağladığı istihdamı esas alır. Diğer yatırım türlerinde ise yatırım tamamlandıktan sonra, yatırımla sağlanan artış incelenir. Genel kuralda karşılaştırmanın başlangıç noktası, yatırıma başlamadan önceki son altı ayda ilgili işyeri için SGK’ya bildirilen ortalama işçi sayısıdır. Mevsimsel yatırımlarda önceki yılın mevsimsel istihdam ortalamaları dikkate alınır. Bu nedenle sezonluk tesise ait bordroları incelerken önce hangi dönemin esas alındığını doğrulayın. 9903 sayılı Karar, madde 18
Örneğin mevcut fabrikanın dolum hattını genişletiyorsanız işe yeni girenlerin sayısını tek başına kullanmak yanıltıcı olabilir. Aynı dönemde işten ayrılanlar da aylık toplamı etkiler. Ayrıca merkez ofisteki veya başka bir tesisteki personelin hangi işyeri sicilinden bildirildiğini kontrol edin. Aynı işyeri sicilinde birden fazla yatırım teşvik belgesi varsa her belgenin destek hesabı ayrı yürütülür. Bir belgedeki kullanılmamış kişi sayısını diğerinin üst sınırına ekleyemezsiniz.
Temsili hesapta kaç kişi için destek incelenebilir?
Mevsimsel olmayan bir kapasite artışı yatırımı varsayalım. Yatırım öncesindeki altı ayda ilgili sicilden bildirilen sayılar sırasıyla 18, 20, 19, 21, 20 ve 22 olsun. Toplam 120 olduğu için referans ortalama 120 ÷ 6 = 20 kişidir. Tamamlama vizesi yapılan belgede destek kapsamına alınabilecek ilave istihdamın sekiz kişi olduğunu kabul edelim. Tabloda artışın bu yatırımdan kaynaklandığı ve diğer koşulların sağlandığı varsayılmıştır.
| Destek ayındaki çalışan sayısı | Referans ortalamayla karşılaştırma | İncelenebilecek ilave istihdam |
|---|---|---|
| 25 kişi | 25 − 20 = 5 | 5 kişi |
| 30 kişi | 30 − 20 = 10 | Belgedeki sınır nedeniyle 8 kişi |
| 19 kişi | Çalışan sayısı 20’nin altında | Bu ay için 0 kişi |
İkinci satırdaki sekiz kişi, o ay için incelemenin üst sınırıdır. TL cinsinden prim etkisini bulmak için aylık bildirimi, destek oranını, prime esas günleri ve asgari ücrete karşılık gelen prim kısmını ayrıca inceleyin. Örneğin ikinci ayın sonunda üç çalışan ayrılırsa bir sonraki ayın hesabı yeni bildirimle yapılır. Önceki ayın sekiz kişilik sonucunu bordroya olduğu gibi taşımak, o ayın farkını olduğundan yüksek gösterebilir.
SGK işyeri sicili ile yatırım belgesini nasıl eşleştirirsiniz?
Bordro ekibine teşvik belgesinin tarihini ve numarasını, belgedeki yatırım yerini, yatırım türünü, mevcut ve ilave istihdam sayılarını birlikte iletin. Tamamlama vizesinden önceki planla sonradan kesinleşen sayılar farklıysa vizedeki kaydı kullanın. Alt işveren varsa hangi çalışanların yatırım tesisinde, hangi işyeri sicili altında bildirildiğini belirleyin. Karar ve uygulama Tebliği, ilgili şartlarla alt işveren çalışanlarının da sayımda dikkate alınmasını düzenler. Şirketin tüm hizmet alımlarındaki personeli bu toplama eklemek hesabı bozar.
İşyeri kaydındaki unvan veya sicil numarası teşvik dosyasındakiyle uyuşmuyorsa farkın nedenini bulun. Aynı adreste birden çok şirket çalışabilir. Aynı şirket de farklı adreslerde birden fazla işyeri tescil ettirmiş olabilir. Altı aylık referans tablosuyla destek ayındaki tabloyu yan yana koyduğunuzda ikisinin de aynı işyerini kapsadığını gösterebilmelisiniz. Yatırım yeri değişmişse değişikliğin Bakanlıkça kabul edilen son belgeye nasıl işlendiğini de kontrol edin.
Destek bordroya hangi aydan itibaren yansıyabilir?
Genel uygulamada Genel Müdürlük, tamamlama vizesini izleyen ayda ilgili bilgileri SGK’ya bildirir. İşveren hissesi desteği bu bildirimi takip eden ayda başlar. Bakanlık bildirim tarihinde değişiklik yapabildiği için ilk destek ayını belirlerken SGK’ya yapılan bildirimin gerçek tarihine bakın. Örneğin tamamlama vizesi martta yapılmış ve Genel Müdürlük SGK’ya nisanda bildirmişse olağan akışta ilk uygulama ayı mayıstır. Gemi inşası gibi özel hükme tabi yatırımlarda belgenin kendi başlangıç koşulunu inceleyin. 2025/1 sayılı Uygulama Tebliği, madde 17
İşveren hissesi desteği ile altıncı bölgedeki yatırımlar için ayrıca düzenlenen sigortalı hissesi desteğini bordroda ayrı izleyin. Uygulanabilecek süre ve oran için belgenin programını, bölgesini ve varsa alt bölge koşullarını kontrol edin. Yatırım teşvik belgenizi henüz hazırlıyorsanız başvuru rehberinde yatırım kapsamı ve belge adımlarını inceleyebilirsiniz.
Aylık dosyada hangi kayıtlar tutulmalı?
Tamamlama vizesi yapılmış belgeyi, ilgili işyerinin aylık bildirimlerini, prim tahakkuk ve ödeme kayıtlarını aynı dönem adıyla saklayın. Bildirimin zamanında verildiğini, sigortalı payı ile Bakanlığın karşılamadığı işveren payının süresinde ödendiğini kontrol edin. Tebliğdeki SGK ve vergi borcu koşullarını ayrıca değerlendirin. Yapılandırılmış borç varsa yapılandırmanın geçerliliğini gösteren kaydı da ekleyin. Sonradan düzeltme bildirimi yapılırsa hesapta kullandığınız çalışan sayısını ve düzeltmenin hangi döneme ait olduğunu güncelleyin.
Hibe Raporu ile dosyanızı incelerken ilk aşamada belge numarası, sicil, dönem ve toplam çalışan sayıları üzerinden ilerleyebilirsiniz. Hazırlık için Belgelerim bölümüne giriş yapabilir veya giriş yapmadan uygunluk analizi hizmetini inceleyebilirsiniz.
