# İhracat alacak sigortasında kapsam ve ödeme riski

[Asıl sayfa](https://hiberaporu.com/blog/ihracat-alacak-sigortasi-kapsam-odeme-riski/) · [HibeRaporu hizmetleri](https://hiberaporu.com/hizmetler/)

İhracat alacak sigortası riskleri incelenirken yalnız poliçenizin bulunmasına bakmayın; alıcıyı, onaylı limiti, satış koşullarını, bildirilen işlemi ve kalan alacağı birlikte kontrol edin. Ödeme gecikmesi, sigorta kapsamında bir riskin gerçekleşmesi ve tazminatın ödenmesi aynı aşama değildir. Dosyanız, hangi borcun neden ödenmediğini ve ilgili işlem için hangi koşulların geçerli olduğunu açıkça göstermelidir. Bu rehber, Türk Eximbank'ın kısa vadeli alacak sigortası kaynakları üzerinden belge hazırlığına odaklanır.

## Poliçe kapsamını işlemle birlikte okuyun

Türk Eximbank'ın [Kısa Vadeli Alacak Sigortası açıklaması](https://eximbank.gov.tr/tr/urun-ve-hizmetlerimiz/alacak-sigortasi/kisa-vadeli-alacak-sigortasi), yurt dışı satışlardan doğan alacakları ticari ve politik riskler yönünden ele alır. Bunun belirli limit ve koşullarla yürütülmesi, her ödenmeyen faturanın kendiliğinden tazmin edileceği anlamına gelmez.

İlgili poliçeyi ve varsa özel şartlarını, alıcı limit onayını ve satış belgesini birlikte okuyun. Ülke, alıcı, ödeme şekli, vade ve işlem tarihi bakımından hangi şartın uygulandığını not edin. Şirketinizin başka bir alıcı için aldığı onayı yeni müşteriye taşımayın; benzer unvanlı firmaları aynı hukuki kişi kabul etmeyin.

Kapsam dışında bırakılan veya ayrıca koşula bağlanan durumlar için kendi belgenizdeki açıklamayı esas alın. Başka bir ihracatçının teklifini ya da eski bir ürün sunumunu poliçenizin yerine kullanmayın. Anlamı belirsiz koşulu, işlem yapılmadan önce bankaya yazılı olarak sorun.

## Alıcı limitini tek fatura tutarı gibi düşünmeyin

Eximbank'ın aynı ürün sayfası, alıcı limitini ilgili alıcıdan doğan alacak bakiyesi açısından üstlenilen azami risk olarak açıklar. Dolayısıyla bir alıcıya kesilen her yeni faturanın birbirinden bağımsız aynı tutarda koruma taşıdığını varsaymayın.

Kendi kontrol listenizde alıcı bazında açık faturaları, yapılan tahsilatları ve kalan bakiyeyi yan yana izleyin. Para birimini her kayıtta gösterin; farklı para birimlerini açıklamasız tek toplamda birleştirmeyin. Yeni siparişi değerlendiren kişi, mevcut açık alacakları da görebilsin.

Bu çalışma resmî limit hesaplamasının yerine geçmez. Onayın geçerliliğini, ödeme koşulunu ve varsa özel açıklamasını ayrıca kontrol edin. Fatura muhatabı ile siparişi veren veya ödemeyi yapan kuruluş farklıysa aralarındaki ilişkiyi belgelerden açıklayın; boşluğu yalnız şirketlerin benzer ticari adına dayanarak doldurmayın.

## Sevkiyat bildirimiyle gecikme bildirimini ayırın

[Aylık Sevkiyat Bildirimine İlişkin Esaslar](https://eximbank.gov.tr/content/files/704126a9-2180-4520-8028-c6d559f29a07/kviks-aylik-sevkiyat-bildirimine-iliskin-esaslar), bildirim yükümlülüğünü ve kullanılan formdaki bilgilerin doğruluğundan sigortalının sorumluluğunu açıklar. Verilerin sistemde kısmen hazır görünmesi, kontrol sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. İlgili işlem türü için doğru formu kullanın.

Sevkiyatın kayda alınmasını, vadesi geçmiş alacak bildiriminden ve tazminat başvurusundan ayrı takip edin. Takviminizde her işlem için sorumlu kişi, dayanak belge ve tamamlanma kaydı bulunsun. Bankaya gönderilen kaydı, şirket içindeki taslak listenizle aynı belge gibi değerlendirmeyin.

İşlem tamamlandığında sistemdeki sonucunu ve varsa iade veya düzeltme talebini kontrol edin. Bildirim numarasını ilgili faturaya bağlayın. Dosyanın yalnız “gönderilecekler” klasöründe bulunmasıyla başvurunun tamamlandığı sonucuna varmayın; son durumu doğrulayın.

## Gerçek satış vadesini limitteki azami vadeden ayırın

Eximbank'ın [Tazminat Sıkça Sorulan Sorular belgesi](https://eximbank.gov.tr/content/files/7b6e5c6a-d573-4386-9202-22bc1a4aab7d/tazminat-sikca-sorulan-sorular), bildirim ve başvuru hesabında alıcıyla anlaşılan gerçek vadenin önemini vurgular. Alıcı limit onayındaki azami vade, satış sözleşmenizdeki vadenin yerine geçirilmez.

Fatura, sipariş ve sözleşmede farklı vade açıklamaları varsa bunları tek bir tarihi seçerek kapatmayın. Hangi anlaşmanın geçerli olduğunu ve varsa değişikliğin dayanağını belirleyin. Vade gün sayısıyla yazılmışsa hesaplamanın hangi tarihten başladığını kontrol edin; ay sayısıyla gün sayısını aynı kabul etmeyin.

Alıcının ek süre istemesi hâlinde yalnız kendi tahsilat tablonuzu değiştirmeyin. Bankanın vade uzatımı sürecini ve mevcut bildirimlerin durumunu birlikte kontrol edin. Alıcıyla yapılan yazışmanın, bankanın gerekli gördüğü onayın yerine geçtiğini varsaymayın. Güncel poliçe ve kılavuzdaki süreleri işlem bazında takviminize işleyin.

## Ödenmeyen borçla ticari ihtilafı ayrı açıklayın

Eximbank'ın bu ürüne ilişkin FAQ açıklaması, ihracatçının kusurundan veya mal ve teslimiyle ilgili ihtilaftan doğan zararları kapsam dışında belirtir. İhtilaflı alacakta istenecek belgeleri ve kesinleşmiş mahkeme kararına ilişkin koşulları kendi poliçeniz ve bankayla doğrulayın. Dosyayı yalnız “müşteri ödemedi” cümlesiyle sunmayın.

Satış sözleşmesini, faturayı, teslim kaydını ve tarafların yazışmalarını aynı işlem altında toplayın. Alıcının itirazını, şirketinizin cevabını ve varsa kabul edilen değişikliği tarih sırasıyla gösterin. Çelişen bilgileri görünmez kılmak için eski kaydı silmeyin; değişikliği açıklayan belgeyi ekleyin.

Bu hazırlık, ihtilafın hukuki sonucunu belirlemez. İlgili değerlendirme için istenen belgeleri bankadan öğrenin; gerekli hukuki işlemleri yetkili uzmanlarla yürütün. Dosya düzeninin amacı, karar verecek kişinin olayın gelişimini doğru kayıtlardan izlemesini sağlamaktır.

<figure class="article-visual"><a href="/img/blog/b109.svg" target="_blank" rel="noopener"><img src="/img/blog/b109.svg" alt="Alacak sigortasında kapsam: Ticari alacağın kimliği, Poliçedeki riskler, Kapsam dışı durumlar, Tahsilat ve bildirim." width="720" height="560" loading="lazy" decoding="async"></a><figcaption>Açıklayıcı şema: alacak sigortasında kapsam. Seçilen programın güncel koşulları ayrıca kontrol edilir; bu görsel resmî form veya gerçek başvuru sonucu değildir.</figcaption></figure>

## Tazminat talebinde güncel bakiyeyi koruyun

[Eximbank'ın tazminat başvuru kılavuzu](https://eximbank.gov.tr/content/files/a95c7d7b-c1eb-43f9-86b5-a5b33ff45189/tazminat-basvurusu-nasil-yapilir), sevkiyatlarla fatura kayıtlarının ilişkilendirilmesini ve bakiye bilgisinin doğruluğunu ele alır. Birden fazla faturayı tek ve açıklamasız bir kayıt gibi yüklemek yerine istenen kayıt düzenini izleyin.

Başvuru sonrasında kısmi tahsilat veya mahsup olursa alacağın önceki tutarla devam ettiğini varsaymayın. Bankanın ilgili bildirim yoluyla güncel bilgiye ulaşmasını sağlayın; kendi listenizde de ödeme tarihini, tutarı, para birimini ve bağlı faturayı kaydedin. Tazminat SSS belgesi, tahsilat girişini dosyanın bulunduğu aşamaya göre ayrı ele alır.

## Temsili örnek: İki faturadan birine ödeme gelirse

Tamamen temsili bir ihracatçının aynı alıcıdan iki açık faturası bulunduğunu düşünün. İlk fatura için gecikme bildirimi yapılmışken alıcı kısmi ödeme gönderiyor; ikinci faturayla ilgili de teslim itirazı iletiyor. Tahsilatı ilk faturaya bağlayan kayıt ve ikinci faturanın ihtilaf belgeleri ayrı tutulmalıdır.

Şirket içi kontrolde alıcı kimliğini, limit onayını, gerçek vadeyi, bildirim durumunu, güncel bakiyeyi ve eksik belgeyi aynı listeden izleyebilirsiniz. Bu örnek müşteri sonucu veya tazminat hesabı değildir; resmî formların yerine geçen bir başvuru listesi de sunmaz.

HibeRaporu, şirket belgelerinin düzenlenmesi, eksiklerin belirlenmesi ve ilgili destek dosyalarının hazırlanması ile başvuru takibinde ekibinizle çalışır. [İhracat belgelerinizi ve dosya hazırlığınızı birlikte değerlendirmek için](https://hiberaporu.com/hizmetler/#dosya-ve-takip) bizimle görüşebilirsiniz. Araçların genel farkı için [ihracat kredisi, alacak sigortası ve hibe rehberini](https://hiberaporu.com/blog/ihracat-kredisi-alacak-sigortasi-hibe/) okuyun. Sigorta kapsamı ve tazminat kararı Türk Eximbank'ın poliçe koşulları çerçevesindeki değerlendirmesine bağlıdır.
